Relatietherapie. Een korte inleiding.

Relatietherapie. Een korte inleiding.

Bijna iedereen weet dat het bestaat, maar heel weinig mensen weten wat het precies is: relatietherapie. Als relatietherapeut bij HAEL | Relatietherapie Amsterdam zie ik daarom dat mensen over het algemeen pas veel te laat naar een relatietherapeut komen. Meestal wanneer een van de partners heeft aangegeven te willen scheiden. Ik schrijf dit stuk dan ook om uit te leggen wat relatietherapie precies is, in de hoop dat mensen eerder een relatietherapeut inschakelen.

Wat is relatietherapie?

Over het algemeen zeg ik dat problemen in relaties ontstaan wanneer er sprake is van verschillen tussen twee partners. Als de een Chinees wil eten en de ander pizza is dat natuurlijk geen probleem. Maar wanneer de een elke week bij zijn schoonouders op bezoek wil en de ander liever de weekeinden actief besteedt, kan dat wel een probleem worden.

Dit soort problemen wordt over het algemeen opgelost doormiddel van communicatie. Of, in normale mensentaal, door er over te praten. In veel gevallen zorgt dat er voor dat je tot een oplossing komt waar beide partijen mee kunnen leven. op dat moment kun je gewoon door met je leven als stel.

Relatieproblemen kunnen ontstaan op het moment dat de verschillen erg groot zijn. De een wil bijvoorbeeld wel kinderen en de ander niet. Veel vaker ontstaan problemen omdat mensen niet goed zijn in communicatie. Op de middelbare school krijgen we geen communicatieles en vaak zijn onze ouders er ook niet zo goed in. Communicatiepatronen die we van huis uit meegekregen hebben, komen daarom vaak terug in onze eigen relatie.

Mislopende communicatiepatronen

Zelf gebruik ik vaak de uitgangspunten van de geweldloze communicatie om duidelijk te maken wat er mis kan gaan in communicatie. Juist omdat deze zo goed aansluiten bij wat ik hierboven uitlegde.

Rosenberg gaat er vanuit dat we allemaal onze unieke kijk op de wereld hebben. Die heeft vaak weinig te maken met “de waarheid” en meer met waarden, voorkeuren en behoeften. Ik heb nog nooit een stel horen kibbelen over de juiste manier om een formule op te lossen. Wel heb ik talloze gesprekken mogen bijwonen over de juiste manier om de kinderen op te voeden en wat een “normale hoeveelheid” seks is in een relatie.

Het is menseigen dat we ons identificeren met de voorkeuren en meningen die we hebben. Als we iemand tegenkomen die hier anders over denkt, zien we dat daarom al snel als een aanval. Op het moment dat we ons aangevallen voelen, gaan we vaak onze mening duidelijker maken. De ander gaat dat echter ook doen. Dat heeft tot gevolg dat we de ander niet begrijpen en ons niet begrepen voelen. Hieronder vind je een filmpje waarin dit principe mooi uiteengezet wordt:

Je ziet mooi hoe zowel Jan Willem als de cameraman geneigd zijn om nogmaals hun standpunt te verkondigen, zonder oprecht naar elkaar te luisteren.

Er zijn natuurlijk nog talloze andere communicatiepatronen die een relatie kunnen verstoren. Vaak komt het echter in de basis wel neer op niet naar elkaar willen luisteren en vooral gehoord willen worden.

Het doel van relatietherapie

Er zijn verschillende relatietherapeuten die hebben beschreven waar een goede relatie aan moet voldoen. Soms spreken zij elkaar ook tegen. Sue Johnson vindt bijvoorbeeld dat partner zo dicht mogelijk bij elkaar moeten komen, terwijl andere therapeuten aangeven dat je moet streven naar autonomie in een relatie.

Ik ben niet zo’n voorstander van “de ideale relatie”. Het is volgens mij veel praktischer om te kijken wat jou ideale relatie is. Daarna kun je ditzelfde vragen aan je partner. Samen kun je dan zoeken naar een manier waarop jullie beide krijgen wat je wil. Relatietherapie kun je inzetten als je er samen niet meer uitkomt of wanneer de verschillen onoverbrugbaar lijken. Wacht daar niet te lang mee, kleine problemen zijn namelijk veel makkelijker op te lossen dan grote problemen.

Serotonine boosten

Serotonine boosten

Serotonine is een signaalstof die leidt tot een positieve stemming. Het gaat om een neurotransmitter, die het meest wordt aangemaakt in je darmen. Hierover geeft Hayo Bol nuttige informatie.Beluister het interview met Hayo Bol via deze balk hierboven.

Onderzoeken hebben laten zien dat een gezonde darm het serotonine-niveau in je hoofd positief beïnvloedt. Dit houdt in dat in de darm en darmwand weinig tot geen laaggradige ontstekingen voorkomen. Dit soort ontstekingen worden aangejaagd door e-nummers, gluten, lectinen en mogelijk pesticiden en zware metalen.

Hayo Bol vertelt verder dat hij tegen een middel aanliep dat polyfenolen uit mais bevat. Mais bevat veel polyfenolen die het serotonine kunnen beïnvloeden. Hiervan is een gepatenteerde spray gemaakt met dit doel (naam: Adapt X.1). Deze spray spuit je dan onder je tong, zodat het de stof de darmen niet hoeft te passeren.

Serotonine op het goede peil brengen heeft effecten op de slaap en je humeur. Verder klaren ook eventuele angsten en stemmingsproblemen op dankzij een betere serotonine-niveau.

L-tryptofaan en SAM-E zijn andere stoffen die invloed uitoefenen op je serotonine. Deze zijn wel weer afhankelijk van opname in de darmen. Je neemt deze via supplementenvorm in.

Etherische oliën kunnen ook een helpend effect hebben op serotonine, maar deze kunnen erg scherp zijn voor slijmvliezen. Ook regelmatig bewegen is gunstig voor je serotonine.

MANISCHE DEPRESSIE, WAT KUN JE ER ZELF AAN DOEN?

MANISCHE DEPRESSIE, WAT KUN JE ER ZELF AAN DOEN?

Een verslag van eigen onderzoek door Hans, dat hij startte na de teleurstellende antwoorden van zijn psychiater.

INLEIDING
Ik heb dit stuk geschreven nadat mijn psychiater mij antwoorden bleef geven waar ik niets mee kon. Naar mijn mening zijn er meer mensen die met dit probleem te kampen hebben. Mijn onderzoekje toont aan dat MDS misschien niet het ontembare monster is dat het lijkt. Naar mijn mening begint genezing bij begrip. Ik hoop dat ik mijn visie helder genoeg heb verwoord, zodat lezers begrip krijgen over een mogelijk oorzaak MDS. Ik pas in ieder geval een aantal van de onderstaande principes toe en ik voel mij er erg goed bij.

MIJN VERHAAL
Mijn naam is Hans. Ik ben gediagnostiseerd met Manisch Depressieve Stoornis (MDS), ofwel Bipolair II. Na vele jaren kwakkelen is deze diagnose gesteld. Het accepteren van ervan heeft zo mogelijk nog langer geduurd. Ik, de intelligente, Universitair opgeleide, succesvolle Hans? Ik? Ik een psychische stoornis, nee toch? Mijn verzet was groot, heel groot. Ik weigerde Lithium te slikken. Ondertussen bleven mijn stemmingen schommelen. Ikzelf had dat niet eens zo heel erg door, mijn omgeving des te meer. De ontkenning van mijn MDS heeft mij 2 relaties met 2 heel fijne dames gekost.

Okay, dat was. Nu 3 jaar na mijn scheiding ben ik 2 diepe depressies verder. Nu waren de depressies zo diep dat ik er een eind aan wilde maken. Gelukkig ben ik goed opgevangen en leef ik nog. Sinds die tijd slik ik netjes mijn Lithium en Lamotrichine. Ben ik helemaal stabiel? Nee dat niet. Ik geloof dat ik nu zelfs een beetje manisch ben, verliefd, druk, nieuwe baan. Ik hoop dat ik het allemaal kan hanteren.

WAT DE ARTSEN ZEGGEN
Genoeg over mij, nu over naar dat wat ik met jullie lezers wil delen. Ik heb mijn psychiaters regelmatig gevraagd wat MDS is, hoe het veroorzaakt wordt en hoe middelen als Lithium werken. Het antwoord was bedroevend: “we hebben geen idee”. Over Lithium kreeg ik te horen: geen idee hoe het werkt, maar we gebruiken het al sinds de tijd van de Romeinen. Ik kan niet zoveel met dit soort antwoorden van artsen, ik word daar heel opstandig van.

DAN MAAR ZELF ONDERZOEKEN
Ik heb enige tijd een kleine homeopathische praktijk gehad. Tijdens een bijscholing werden verschillende ziektes behandeld, waarbij gesteld werd dat nagenoeg alle ziektes starten als een ontsteking. Direct kwam de vraag in mij op: zou het zo kunnen zijn dat MDS te maken heeft met ontstekingen? Die vraag wilde ik wel onderzoeken.

Tijdens mijn studie heb ik geleerd hoe ik wetenschappelijke databases kan raadplegen. Dat is niet eenvoudig,, meestal vind je niets. De truc ligt hem in het vinden van de juiste termen. Je moet de juiste Engelse termen gebruiken. In dit geval: NCBI (de naam van de database), Bipolar, neuro inflammation. Waarbij neuro inflammation staat voor ontsteking aan de zenuwbanen.

Kaboem!!! Mijn eerste zoektocht leverde heel veel hits naar onderzoeken op dit vlak. Mijn wilde gok bleek juist. MDS of Bipolaire stoornis heeft wel degelijk een sterk verband met ontstekingen aan de zenuwbanen.

Ik was nog niet helemaal tevreden met mijn zoekresultaat. Ik wilde nog een bevestiging via de andere kant, namelijk wat doet Lithium en wat doen antidepressiva (SSRIs). Je raadt het al, er zijn onderzoeken te over die bevestigen dat Lithium en SSRIs ontstekingsremmend zijn. Nu denk ik te snappen waarom je deze stoffen enige tijd moet slikken voor ze effect sorteren. De ontsteking moet onderdrukt en dat kost even tijd.

WAT BETEKENT MIJN ONDERZOEKJE? HEB IK HET BIJ HET JUISTE EIND?

Wetenschap is vreemd. Tijdens mijn studie kon ik stelling nemen en deze met wetenschappelijke artikelen onderbouwen, of juist helemaal onderuit halen. Ik was dus niet zeker of ik kon vertrouwen op datgene wat ik gevonden had. Er was maar één oplossing, op naar het hol van de leeuw, op naar het centrum van ontkenning, op naar mijn psychiater. H

In verband met een verhuizing, met bijbehorende manie, kwam ik eerder in contact met een nieuwe psychiater dan gepland. Ergens tijdens het gesprek kwam de werking van Lithium naar voren, waarop ik weer het antwoord kreeg: “we hebben geen idee hoe dat werkt”. Vervolgens vroeg ik naar de rol van alcohol bij MDS en ook daar kwam een zeer ontwijkend antwoord op: “alcohol verdooft en dat helpt niet bij een depressie”.

Dit was mijn moment! Ik vertelde over mijn onderzoek naar MDS en neuro inflammatie, de ontstekingsremmende effecten van Lithium en SSRIs en de ontstekingsbevorderende effecten van alcohol en sigaretten (ik rookte en dronk veel). Toen was het even stil. Mijnheer de psychiater moest zich even herpakken en plaatste mij in een andere rol, de rol van semi expert.

Sinds die tijd is er iets veranderd. Wij praten nu niet meer over een pil meer of minder, psychotherapie, slaaptekort, maar we praten over welke situaties ik in mijn leven kan veranderen om ontstekingen te verminderen. Tijdens mijn laatste bezoek aan de psychiater werd mijn rookgedrag besproken. Ik keek mijn psych aan en vroeg: “neuro inflammatoir?” Hij knikte alleen ja. De boodschap was duidelijk, ik ben nu gestopt met roken.

PRO NEURO INFLAMMATOIR/ONTSTEKINGSBEVORDEREND
Wat kan allemaal aangemerkt worden als neuro inflammatoir/ontstekingsbevorderend voor de zenuwbanen?

STRESS:
Stress staat met stip op nummer 1. Iedereen die bekend is met MDS zal onderkennen dat stress een belangrijke factor speelt voorafgaand aan een nieuwe episode. Wat gebeurt er tijdens stress? Tijdens stress worden er stoffen aangemaakt die de zenuwbanen op scherp zetten door ze te irriteren.

Vroeger werd stress opgeroepen in gevaarlijke situaties. Er waren 2 opties: vluchten of vechten. In beide gevallen moet je heel scherp zijn, het zenuwstelsel moet extra alert zijn. Het lichaam zorgt daar zelf voor. Het zenuwstelsel wordt geïrriteerd, of enigszins beschadigd tijdens de stress periode. Vluchten of vechten doe je max een half uur en daarna kunnen de zenuwbanen zich weer herstellen.

In onze maatschappij is stress een aanhoudend iets. Het zenuwstelsel wordt voortdurend geïrriteerd. Daardoor groeien de kleine beschadigingen uit tot ontstekingen die niet meer genezen. 

STRESS 2
In het vorige kopje heb ik de vecht vlucht reactie al besproken. Om snel te kunnen vluchten of vechten heeft het lichaam extra suiker, zout en water nodig. Om dit snel aan het lichaam te kunnen onttrekken wordt de doorlaatbaarheid van de darm verhoogd, de poriën worden tijdelijk groter gemaakt (lekkende darm/leaky gut). Het nadeel hiervan is dat ook onverteerde voedselresten door de vergrootte poriën naar binnen kunnen. Deze stoffen worden meestal niet goed opgeruimd door het immuunsysteem en leiden dan vaak tot laaggradige ontstekingen, waaronder ontstekingen van de zenuwbanen. Voor een normale vecht vlucht reactie die max 30 minuten duurt is dit niet zo’n probleem, maar bij voortdurende stress komen er continu stoffen naar binnen die niet in het lichaam thuis horen.

ALCOHOL
Alcohol is in sterke mate neuro inflammatoir. Oftewel als je meer alcohol drinkt neemt de kans op ontstekingen toe. Ik dronk bovengemiddeld veel en veel van mijn eigen manische episodes hangen samen met een sterk verhoogd alcoholgebruik. Ik zeg zelf wel eens voor de grap: ik heb mijzelf de depressie in gezopen.

SUIKERS
Velen zullen hiervan opkijken, maar een te hoge suikerspiegel zorgt voor ontstekingen. Vaak zul je suikers niet herkennen. Alle koolhydraten worden in het lichaam direct omgezet in suikers, en zetmeel eveneens. Mijdt daarom zoveel mogelijk, of eet in ieder geval met mate: suiker, brood, aardappels, pasta, rijst etc. 

SIGARETTEN
Een kort onderzoekje op de NCBI database laat zien dat ook sigaretten een sterk neuro inflammatoir karakter hebben. Zo vervelend dat juist dat ene waar ik in mijn depressies verzot op ben, dat dat juist de ziekte verergert.

ANTI NEURO INFLAMMATOIR/ONTSTEKINGSREMMEND

Tips om neuro inflammatie tegen te gaan.

ANTISTRESS:
Stress is veruit de grootste oorzaak van neuro inflammatie. Voor mijzelf is het heel belangrijk om mij bewust te worden van mijn stress. Tip: neem een paar keer per dag een moment en voel dan of je gestrest bent. Als dit zo is vraag je dan af of stress je helpt in deze situatie. Vraag je af of je dezelfde activiteit ook kunt doen zonder stress. Hoe vaker je dit doet, hoe gemakkelijker je kunt kiezen voor een stressvrije aanpak.
Verder zijn er natuurlijk nog een heleboel andere ingangen, denk aan: mindfulness, yoga, meditatie, sporten.

VOEDING
Sigaretten: Stop! Sigaretten zijn sterk neuro inflammatoir
Suikers: Stap over op een koolhydraatarm dieet. Zie hieronder.
Alcohol: Stop! Alcohol is sterk neuro inflammatoir

Curcumine: Curcumine is de werkzame stof uit kurkuma. Iedereen kent het wel. Het is de stof die kerrie geel maakt. Er is veel onderzoek gedaan naar Curcumine en het is sterk ontstekingsremmend

Omega3: Omega3 helpt bij celherstel en dus tegen ontstekingen. Omega3 zit onder andere in vis.

Koolhydraatarm eten: bij een koolhydraatarm dieet, komt het lichaam in ketose (vetverbranding). Ketonen zijn hulpstoffen die nodig zijn bij celherstel en zijn dus nodig om ontstekingen te genezen.

Koolhydraatarm eten 2: bij een normaal Westers dieet komen er teveel suikers in het bloed. Hoge suikerspiegels zorgen voor cel beschadigingen die op kun beurt weer kunnen leiden tot  laaggradige ontstekingen.

NAWOORD
Ik heb dit artikel geschreven nadat ik het met verschillende mensen heb besproken. Zij gaven aan dat het tijd wordt dat deze informatie openbaar gemaakt wordt. Dit mijn uitnodiging aan jullie lezers om deze informatie te delen, te herschrijven, aan te vullen en psychiaters te challengen (hun visie uit te dagen). 

Met alles wat hierboven staat is MDS voor mij niet langer meer het grote ongrijpbare monster. Ik heb werkelijk waar het idee dat deze ziekte, in mijn geval vrij eenvoudig in toom te houden zou moeten zijn. Ik ben recent gestopt met het drinken van alcohol en nog recenter gestopt met roken. Ik hoop op korte termijn effecten te gaan zien.

Ik pretendeer niet de wijsheid in pacht te hebben, ik heb intuïtief een paar conclusies getrokken en heb geprobeerd deze wetenschappelijk te onderbouwen. Ik ben geen onderzoeker, maar de resultaten die ik heb gevonden vind ik meer dan opvallend.


Faalangst overwinnen

Faalangst overwinnen, is dat mogelijk? Mijn antwoord luidt simpel en duidelijk: Jazeker! Er bestaat helaas geen snelle of gemakkelijke oplossing voor, maar door je angsten aan te gaan en hier met of zonder hulp goed naar te kijken kan ook jij je faalangst overwinnen. Hoe? Lees hier verder en maak alvast een goed begin met de volgende tips. Voor sommigen is dit genoeg en voor andere is het een opstapje naar meer.

1. Hoe werkt het bij jou?
De eerste stap voor elke verandering is bewustwording. Daarom luidt de volgende vraag: Hoe werkt faalangst bij jou? Wat voor invloed heeft het op je leven en wanneer heb je er juist wel of niet last van? Houd de komende twee weken eens bij wanneer het optreedt en wanneer je je juist wel op je gemak voelt. Vraag ook eens aan vrienden of familie hoe zij het bij jou merken. Bewustwording is de essentiële eerste stap naar verandering.

2. Help jezelf
Faalangst overwinnen betekent onder andere dat je andere strategieën leert toe te passen. Zo kan het bijvoorbeeld zijn dat je steeds hetzelfde doet voordat je een spannend moment, zoals een tentamen, ingaat. Door dit te doorbreken kun je verandering teweegbrengen. Zet ook eens de woorden die je normaal gebruikt om in positievere versies. Heb je het bijvoorbeeld vaak over “moeilijkheden”, maak er dan vanaf nu “uitdagingen” van. Het klinkt simpel, maar het werkt echt.

3. Geef je zelfvertrouwen een boost

Hoe meer zelfvertrouwen je vergaart, hoe minder faalangstig je wordt. Je kunt dit doen door bijvoorbeeld jezelf kleine uitdagingen te geven. Maak kleine, gemakkelijke opdrachten voor jezelf die je sowieso kunt halen en maak ze steeds iets moeilijker. Door te ervaren dat je wel succes kunt behalen, gaat je zelfvertrouwen vanzelf omhoog en kun je dit opbouwen en uitbreiden.

4. Wat kun je leren van falen?
Falen is niet alleen maar slecht. Sterker nog, het is onvermijdelijk. Als mens maken we nu eenmaal fouten en daar is weinig tegen te doen. Een goede tip is daarom juist in te gaan op wat je kunt leren van al je fouten. Schrijf bijvoorbeeld eens elke dag op wat je allerbeste fout was die dag. En leer ook van anderen wat die allemaal uit hun fouten kunnen halen en hoe waardevol ze kunnen zijn.
Er bestaan ook online faalangst cursussen zoals deze (www.psychologenpraktijkboom.nl) die al deze stappen veel uitgebreider met of zonder hulp behandelen. Is jouw faalangst zo groot dat je er meer voor nodig hebt om het te kunnen overwinnen? Neem dan contact op met een psycholoog in de buurt en laat het er vooral niet bij zitten. Ook jij kan de juiste hulp vinden die echt werkt.

Geschreven door: online studentenpsycholoog Dea Boom van psychologenpraktijkboom.nl

Slaapwandelen, wat is het en wat moet je er mee?

Slaapwandelen, wat is het en wat moet je er mee?

We zien slaapwandelen vaak als een vrij onschuldige aandoening. We vertellen elkaar vertederd verhalen over onze kinderen die ’s nachts rondspoken en denken er verder niet al te zwaar over. Totdat er tijdens het slaapwandelen iets vervelends gebeurt. Iemand valt bijvoorbeeld van de trap of stoot zijn hoofd. Op dat moment wordt het ineens duidelijk dat slaapwandelen toch wel vervelend kan zijn.
Daarom is het interessant om wat dieper op slaapwandelen in te gaan om te voorkomen dat er iets mis gaat tijdens je slaap.

Wat is slaapwandelen

In de DSM (handboek voor psychiatrische stoornissen) staat slaapwandelen beschreven als een “parasomnie”. Dat staat voor: een afwijkend gedrag, emotie of droom die tijdens de slaap voorkomt. In dit geval gaat het dus over een gedrag.
Meestal gaan mensen slaapwandelen nadat een derde van de slaap gepasseerd is. We slapen in verschillende fasen, waarin diepe slaap afgewisseld wordt met minder diepe slaap. Het lijkt erop dat slaapwandelen kan voorkomen tussen twee perioden van diepe slaap in. Mensen die slaapwandelen worden dan voldoende wakker om te kunnen bewegen, maar onvoldoende om daadwerkelijk bij bewustzijn te zijn.

Het daadwerkelijke slaapwandelen kan verschillende vormen hebben. Meestal zit de persoon rechtop in bed en in sommige gevallen loopt hij rond. Zijn ogen zullen open zijn, maar het is ook wel duidelijk dat hij niet echt wakker is. Spreken tijdens het slaapwandelen komt ook regelmatig voor.
Het slaapwandelen duurt meestal zo rond de tien minuten en is op zich niet gevaarlijk. In de ochtend weet men er meestal niets meer van en als je wakker wordt tijdens het slaapwandelen is er ook niets aan de hand. Het gevaar zit vooral in onhandige acties tijdens het slaapwandelen.

Slaapwandelen “genezen”

Het is op dit moment niet mogelijk om slaapwandelen te genezen. Bovendien is het in verreweg de meeste gevallen niet noodzakelijk om het slaapwandelen te genezen. Zoals gezegd is het een totaal onschuldige aandoening.
Wanneer er echter gevaarlijke situaties ontstaan, is het wel handig om bepaalde voorzorgsmaatregelen te nemen om het slaapwandelen zoveel mogelijk te voorkomen of om in ieder geval de negatieve effecten te verkleinen. Ik noem er hier drie:

Wees goed uitgerust: slaapwandelen komt vaak voor bij mensen die erg moe zijn. Een gestructureerd en goed slaappatroon kan dan ook helpen om slaapwandelen te voorkomen. Wat dat betreft kan slaapwandelen dus ook een symptoom zijn van andere slaapproblematiek. Als je bijvoorbeeld te weinig slaapt omdat je slaapapneu hebt, kan de vermoeidheid die daar door veroorzaakt wordt op zijn beurt weer slaapwandelen veroorzaken.

Zorg voor een veilige slaapomgeving: dit is wellicht een open deur, maar we vinden het toch de moeite waard om hem te noemen. Slaapwandelen wordt een stuk minder risicovol als je de slaapkamerdeur op slot doet en zoveel mogelijk spullen aan de kant zet in je slaapkamer. Dat is sowieso een goed idee als je beter wilt slapen, dus kan nooit kwaad.

Doorbreken van de cyclus: wat nog wel eens echt wil helpen is het doorbreken van de cyclus van slaapwandelen. Vooral als mensen zeer regelmatig slaapwandelen, is het de moeite waard om ze wakker te maken op ongeveer twintig minuten voordat dit gebeurt. In onze ervaring kan dat er voor zorgen dat de cyclus al na twee weken doorbroken wordt, waarna het slaapwandelen ook niet meer terugkomt.

Geschreven door psycholoog Robert Haringsma van het IvPP. Hij schreef eerder een boek over zelfvertrouwen en schrijft nu artikelen op deze en zijn eigen site. Bijvoorbeeld over Niet kunnen slapen.

Mag ik je een knuffel geven?

Twee mensen ontmoeten elkaar. Ze zeggen hallo, stellen zich aan elkaar voor en dan? Worden er drie zoenen op de wang gegeven, wordt er met de handen geschud, geven ze elkaar een knuffel of vermijden ze liever enig lichamelijk contact? De manier waarop we non-verbaal, zonder woorden, met elkaar omgaan, gaat vaak zonder dat we hier eerst iets over afspreken. Het gaat zelfs onbewust, zodat we regelmatig niet eens echt doorhebben waarom we op een bepaalde manier reageren. En omdat het heel leerzaam kan zijn om onbewuste processen eens wat nader onder de loep te nemen, gaan we het hier hebben over lichamelijk contact in sociale situaties.

omhelzingProbeer eens voor jezelf te bedenken hoe je de verschillende mensen in je nabije omgeving begroet. Hoe zeg je hallo tegen je familie, je vrienden of je geliefde? En waarom begroet je de een eigenlijk anders dan de ander? Een aantal factoren zullen hier sowieso in meespelen. Zo heb je bijvoorbeeld vanuit huis uit bepaalde communicatiestijlen geleerd. Wellicht kom je uit een familie waarin knuffelen regelmatig gebeurde en je dat ook fijn vond. In dat geval sta je waarschijnlijk wat meer open voor lichamelijk contact met anderen dan wanneer jullie elkaar niet echt aan (mochten) raken. Wat vind je zelf prettig bij wie en waarom?

Uiteraard speelt de cultuur ook een grote rol in dit verhaal. Zo is het bijvoorbeeld in veel Afrikaanse landen veel gebruikelijker om met elkaar te communiceren via lichamelijk contact (een schouderklopje, een aanraking om een punt te maken, enzovoort) dan dat in Nederland het geval is. Wij hebben hier toch vaak de onuitgesproken regel dat je elkaar pas meer mag aanraken als je elkaar goed kent. De wat officiëlere drie zoenen is hier echter weer volstrekt normaal voor wanneer je een vreemde ontmoet en dat kan in Afrika juist weer gek overkomen. De stille regels die we met zijn allen hanteren hebben een grote invloed op wat als normaal wordt gezien.

Laatst maakte een vriendin van me een bijzondere opmerking. Op foto’s gaan we vaak dichtbij elkaar staan om op de foto te passen, maar slaan we ook vaak een arm om elkaar heen om het er gezellig uit te laten zien. Blijkbaar willen we ook door middel van aanraking laten zien hoe fijn het er is, terwijl je elkaar meteen weer loslaat als de foto genomen is. Misschien geeft de camera wel een mooi excuus om even fijn in elkaars armen te staan, zonder dat er bijbedoeling bij kunnen worden bedacht?

Ik denk dat we van nature van aanraking houden en dat het ook goed is voor ons welzijn. Zo zijn er onderzoeken te vinden die aantonen dat er bepaalde goede stoffen vrijkomen als je met een ander knuffelt. Daarnaast zie je ook dat kinderen graag aan elkaar zitten en in de armen van hun ouders vliegen voor troost en samenzijn. Maar zoals met alles gaat het erom wat je zelf prettig vindt en of de ander dat ook zo ziet. Probeer daarom echt eens voor jezelf na te gaan welke boodschap je zoal aan je omgeving wilt geven en of dit alleen maar met woorden kan worden overgebracht. Kan het wellicht beter gezegd worden met een knuffel? Probeer het dan gewoon uit. Houd rekening met de ander en probeer eens op een andere manier duidelijk te maken wat je eigenlijk zou willen zeggen.
Wie weet wat voor leuke ontwikkelingen hieruit voort kunnen komen?

Geschreven door online studentenpsycholoog Dea Boom van psychologenpraktijkboom.nl