Jonge kinderen met gedragsproblemen worden al gauw bestempeld met de classificatie ‘ADHD’. Meestal terecht. Maar soms ook niet, want in een aantal gevallen kan het gaan om een (voorloper van de) bipolaire stoornis. Dat stellen onderzoekers van een kinderziekenhuis in Ohio op basis van kleinschalig onderzoek bij 26 kinderen.

26 jonge 3- tot 7-jarige kinderen, bij wie stemmings- en gedragsproblemen de voornaamste klacht vormden, vormden de onderzochte groep. Bij de meeste van hen werd gedacht aan ADHD als mogelijke oorzaak van de problemen. Na bestudering van de medische rapporten stelden Amerikaanse kinderpsychiaters een bipolaire stoornis bij meer dan 60% van die 26 kinderen vast. Bij één op de vijf werd voldaan aan de criteria van een stemmingsstoornis (niet anders omschreven). Voor bijna alle 26 kinderen gold ook een tweede probleem, zoals posttraumatische stress-stoornis en aanpassingsstoornis, waarvan agressief gedrag en verhoogde prikkelbaarheid de belangrijkste kenmerken zijn.
Normaal gesproken wordt in Nederland bij een kind van jonge leeftijd de manisch-depressieve stoornis of bipolaire stoornis zelden vastgesteld. In ons land is de visie dat de stoornis in de kinderleeftijd zeer zeldzaam is. Weliswaar is uit diverse onderzoeken naar voren gekomen dat een aantal van de volwassenen met een bipolaire stoornis reeds op de kinderleeftijd klachten vertoonde, maar op jonge leeftijd kunnen die klachten net zo goed op iets anders wijzen.

Er is nogal wat aan te merken op het Amerikaanse onderzoek. Het aantal onderzochte kinderen is bijvoorbeeld veel te klein. Ook is deze groep niet vergeleken met een andere groep, bij wie wel ADHD de hoofddiagnose vormt. Onduidelijk is ook met welke ‘bril’ de onderzoekers de dossier hebben bekeken.  Genoeg mankementen dus in de opzet. Toch is het wel goed om alert te zijn op welke gedrag de voorbode kan zijn voor de belemmerende manisch-depressieve stoornis.

(Journal of Affective Disorders, 2007; 97: 51–59)