Sommige mensen zien, proeven, horen en voelen dingen die anderen niet ervaren. James Wannerton proeft woorden: “New York smaakt naar eieren en Londen naar aardappelpuree.” Carol Steen ziet iedere letter met een kleur: ‚de letter Z heeft de kleur van bier, licht geel.‚
Neuroloog Richard Cytowic onderzoekt deze wereld van de synesthesie in zijn boek “The man who tastes shapes”.
Synesthesie betekent “gekoppelde sensaties”, er is sprake van een afwijking in de hersenen waardoor verschillende zintuigen aan elkaar gekoppeld zijn. De meest voorkomende vorm is wanneer iemand letters in verschillende kleuren ziet in plaats van de normale kleur waarin ze geschreven zijn. Hoewel het per persoon verschilt in welke kleur zij de letters zien, blijven deze letter vaak gedurende het hele leven dezelfde kleur houden. Afhankelijk van het voedsel dat zij eten ervaren andere synestheten smaken als een vorm zoals een driehoek of een cirkel.
Onze zintuigen hebben allemaal een eigen plek in het brein waar de informatie verwerkt wordt. Zo wordt geluid ter hoogte van de oren in de temporaalkwab verwerkt en wordt visuele informatie achter op het hoofd in de occipitaalkwab verwerkt.
Neuroloog Dr. Vilyanur Ramachandran scande het brein van McAllister, een man die muziek ziet. Tijdens de scan blijkt dat de muziek niet alleen zijn temporaalkwab activeerde, maar ook zijn occipitaalkwab.“het visuele gebied in zijn brein lichtte op”, zegt Ramachandran,“dus kan je concluderen dat dit gebied geactiveerd wordt terwijl de man alleen naar muziek luistert.” McAllister beschrijft het als een “explosie van kleuren, felle flitsen van lavendel, hij ziet een roze trap en paarse violen. Het ziet er geweldig uit.” Het feit dat McAllister blind is, maakt het nog verrassender.
Hoewel wetenschappers kunnen bewijzen dat synesthesie bestaat weten zij nog steeds niet wat de oorzaak ervan is. Momenteel heerst de hypothese dat wij allemaal geboren worden met synesthesie. In de babyhersenen zijn alle zintuigen nog sterk met elkaar verbonden. Naarmate wij ouder worden zouden deze neurale verbindingen sterk uitdunnen. Dit proces wordt adoptose genoemd: zenuwcellen die onvoldoende gebruikt worden, sterven af om ruimte te maken voor nuttiger neurale verbindingen.
Dat synesthesie ook nadelen heeft blijkt wanneer synestheten vertellen “naar de verkeerde bus te rennen omdat de kleur van het lijnnummer niet klopt met hun eigen kleurcode” of moeite hebben met rekenen of wiskunde omdat de kleuren teveel afleiden.
Bron:
plebius press
psychologie magazine



